Protokół z audytu: Analiza organizacyjno-finansowa oświaty Gminy Czarne, woj. pomorskie

Protokół z audytu: "Analiza organizacyjno-finansowa oświaty Gminy Czarne, woj. pomorskie"
https://bip.czarne.pl/dokumenty/8823

Najważniejsze ustalenia z raportu

1.     Demografia 

Liczba urodzeń w obwodach szkolnych spadła z 79 dzieci (2018) do 38 dzieci (2025). To spadek o ponad 50%. 
Autor raportu wskazuje jednoznacznie, że w kolejnych latach do szkół będzie uczęszczać coraz mniej uczniów. 
2.     Prognoza liczby uczniów 

Rok szkolny 2025/2026 – 571 uczniów 
Rok szkolny 2026/2027 – 610 uczniów (efekt włączenia uczniów po likwidacji SP Krzemieniewo) 
Rok szkolny 2032/2033 – 470 uczniów 
Po jednorazowym wzroście następuje systematyczny spadek liczby uczniów. 

Prognozowana liczba uczniów w szkołach Gminy Czarne

Dane z analizy organizacyjno-finansowej oświaty. Wzrost w 2026/2027 wynika z włączenia uczniów po zmianie sieci szkół.

3.     Szkoła Podstawowa w Czarnem 

prognoza spadku z 470 uczniów do 312 uczniów do roku szkolnego 2032/2033. 
4.     Szkoła Podstawowa w Wyczechach 

po zmianie sieci szkół wzrost z 101 do około 160 uczniów. 
5.     Skolaryzacja 

wskaźnik skolaryzacji Gminy Czarne utrzymuje się najczęściej na poziomie 80–85%, co oznacza, że około 15–20% dzieci zameldowanych w gminie realizuje obowiązek szkolny poza gminą. 
6.     Finanse 

wydatki na oświatę: 
2024 – 22,74 mln zł 
2025 – 21,71 mln zł 
2026 (plan) – 27,16 mln zł 
udział oświaty w budżecie: 
31,1% 
31,4% 
40,7% (plan 2026). 
7.     Potrzeby oświatowe 2026 

wyniosły 13 962 219 zł. 
Podsumowanie końcowe analizy

Analiza organizacyjno-finansowa oświaty Gminy Czarne wskazuje, że system oświaty stoi przed długoterminowym wyzwaniem wynikającym przede wszystkim z niekorzystnych zmian demograficznych. Liczba urodzeń w obwodach szkolnych spadła z 79 dzieci w 2018 roku do 38 dzieci w 2025 roku, co przekłada się na malejącą liczbę uczniów w szkołach.

Prognozy zawarte w raporcie pokazują, że po jednorazowym wzroście liczby uczniów w roku szkolnym 2026/2027 – będącym efektem reorganizacji sieci szkół – nastąpi systematyczny spadek liczby uczniów z 610 do 470 w roku szkolnym 2032/2033.

Jednocześnie raport wskazuje, że koszty funkcjonowania oświaty pozostają wysokie. Planowane wydatki na oświatę w 2026 roku wynoszą 27,16 mln zł, co stanowi 40,7% budżetu gminy, natomiast potrzeby oświatowe na 2026 rok określono na 13 962 219 zł. Oznacza to konieczność utrzymywania znaczącego zaangażowania środków własnych gminy w finansowanie edukacji.

Raport zwraca również uwagę na utrzymujący się poziom skolaryzacji wynoszący około 80–85%, co oznacza, że część dzieci zamieszkałych na terenie gminy realizuje obowiązek szkolny poza Gminą Czarne.

Wnioski

postępujący niż demograficzny będzie powodował dalszy spadek liczby uczniów, 
utrzymanie obecnej sieci szkół przy malejącej liczbie dzieci będzie generowało coraz wyższe koszty jednostkowe kształcenia, 
działania organizacyjne, w tym zmiany w sieci szkół, mają na celu dostosowanie systemu oświaty do prognoz demograficznych, 
pomimo planowanych zmian wydatki na oświatę pozostaną jedną z największych pozycji budżetu Gminy Czarne, 
długofalowe planowanie powinno uwzględniać zarówno sytuację demograficzną, jak i konieczność zapewnienia mieszkańcom dostępu do edukacji na odpowiednim poziomie.